«Σκοτεινό» εμπόριο ζωντανών ιπποειδών που σφάζονται -στο οποίο εμπλέκεται και η μαφία- πίσω από το σκάνδαλο του αλογίσιου κρέατος

Του Τάσου Σαραντή

^[1]Μπορεί η ανακάλυψη κρέατος αλόγου σε μπιφτέκια και έτοιμα γεύματα να αποκάλυψε ένα νέο διατροφικό σκάνδαλο, αλλά πίσω από αυτό υπάρχει ένα ακόμη μεγαλύτερο που αφορά ένα σκοτεινό, περίπλοκο, διασυνοριακό εμπόριο ζωντανών αλόγων.

Κάθε χρόνο περίπου 65.000 ζωντανά άλογα μεταφέρονται κάτω από άθλιες συνθήκες με φορτηγά σε ολόκληρη την Ευρώπη , προκειμένου να τροφοδοτήσουν τη ζήτηση για το αλογίσιο κρέας που θεωρείται ως μια λιχουδιά σε πολλές χώρες της ηπειρωτικής Ευρώπης, κυρίως στην Ιταλία, τη Γαλλία και το Βέλγιο.

Στατιστικά στοιχεία

Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία της Eurostat -και συγκεκριμένα της βάσης δεδομένων εσωτερικού εμπορίου της υπηρεσίας-, περισσότεροι από 60.000 τόνοι κρέατος ιπποειδών διακινήθηκαν στις ευρωπαϊκές χώρες μέσα στο 2012.

Τα περισσότερα ζωντανά άλογα που προορίζονται για σφαγή σήμερα προέρχονται από την Ανατολική Ευρώπη και πιο πρόσφατα από την Ισπανία. Ενας μεγάλος αριθμός αλόγων κατευθύνονται στη νότια Ιταλία, ένα σημαντικό κέντρο για το εμπόριο κρέατος αλόγου, η οποία διαθέτει και τις ανάλογες εγκαταστάσεις σφαγείων. Το κρέας στη συνέχεια πωλείται απευθείας στο κοινό, ή σε εστιατόρια ή σε επιχειρήσεις μεταποίησης, οι οποίες με τη σειρά τους πωλούν αλλού προϊόντα με βάση το κρέας.

Η Βουλγαρία, είναι ένας ακόμη μικρότερος «παίκτης» στο ευρωπαϊκό εμπόριο αλόγων, όπως και η Ρουμανία και η Πολωνία. Μερικές από τις ποσότητες αλογίσιου κρέατος που κατέληξαν στην Ιρλανδία προέρχονταν από προμηθευτές στην Πολωνία, η οποία εξάγει περίπου 25.000 άλογα που προορίζονται για σφαγή κάθε χρόνο. Στις προαναφερόμενες χώρες στο εμπόριο αλόγων εμπλέκονται, σε μεγάλο βαθμό, κάποιες πολύ σκοτεινές εταιρείες και ιδιώτες, στις οποίες εμπλέκονται εγκληματικά στοιχεία. Ετσι, η προσοχή επικεντρώνεται τώρα στην Ανατολική Ευρώπη, ένα σημαντικό προμηθευτή αλόγων στη Γαλλία και την Ιταλία και σε βάσιμες ενδείξεις, σύμφωνα με τις οποίες συμμορίες που δραστηριοποιούνται στη Ρωσία και τις χώρες της Βαλτικής έπαιζαν ρόλο σε αυτό το ιδιότυπο εμπόριο κρέατος.

Επιπλέον, εμπειρογνώμονες στον κλάδο της σφαγής αλόγων αναφέρουν ότι υπάρχουν ενδείξεις ότι και δύο συμμορίες της Μαφίας στην Πολωνία και την Ιταλία έχουν στήσει μηχανισμούς με τους οποίους αντικαθιστούν το βόειο κρέας με κρέας αλόγου κατά τη διάρκεια της παραγωγής τροφίμων. Σύμφωνα με τους ίδιους, κτηνίατροι και άλλοι αξιωματούχοι που εργάζονται σε σφαγεία και εγκαταστάσεις παραγωγής τροφίμων εκφοβίζονται για να πιστοποιήσουν ότι το φθηνότερο κρέας του χοιρινού ή του άλογου είναι βόειο κρέας.

Ομως, ένας μεγάλος προμηθευτής αλογίσιου κρέατος στην Ευρώπη είναι και οι ΗΠΑ μέσω του Μεξικού και του Καναδά. Κάθε χρόνο, χιλιάδες άλογα -εγκαταλελειμμένα ζώα, πρώην άλογα κούρσας και ζώα αγροκτημάτων- μεταφέρονται από τις ΗΠΑ (όπου η σφαγή αλόγων έχει απαγορευτεί από το 2006) με φορτηγά νότια στο Μεξικό ή βόρεια στον Καναδά, όπου υπάρχουν οι σχετικές εγκαταστάσεις για τη σφαγή των ζώων, την επεξεργασία τους κρέατος και την αποστολή του στο εξωτερικό. Οπως εκτιμάται, περίπου 100.000 άλογα στέλνονται από τις ΗΠΑ στο Μεξικό και τον Καναδά κάθε χρόνο. Με τη σειρά τους, αυτές οι χώρες παρέχουν περίπου 15.000 τόνους κρέατος αλόγου στην Ευρώπη ετησίως, με τις συναλλαγές να ξεπερνούν τα 60 εκατομμύρια δολάρια.

«Οπου υπάρχει κρέας αλόγου, μπορείτε να στοιχηματίσετε ότι υπάρχουν άλογα που υποφέρουν και όχι μόνο κατά τη στιγμή της σφαγής. Το σύνολο του ευρωπαϊκού εμπορίου είναι βυθισμένο σε ανεπαρκείς νόμους και άσκοπη ταλαιπωρία των ζώων, γεγονός που ενέχει κινδύνους για την εξάπλωση των μολυσματικών ασθενειών των ιπποειδών», αναφέρει η οργάνωση Παγκόσμια Ευημερία για τα Αλογα. Πράγματι, επιστημονικά στοιχεία υποδεικνύουν ότι το ανοσοποιητικό σύστημα των αλόγων διαταράσσεται με τα μακρινά ταξίδια, λόγος για τον οποίο ένας μεγάλο αριθμός αλόγων που προορίζεται για σφαγή να παρουσιάζει κλινικά συμπτώματα της νόσου των ιπποειδών.

Αρρωστα ζώα

Για παράδειγμα, σε επιτόπιες έρευνες της οργάνωσης που πραγματοποιήθηκαν τον Σεπτέμβριο του 2010 και τον Φεβρουάριο του 2011 σε άλογα που προορίζονταν για σφαγή διαπιστώθηκε ότι το 93% των ζώων παρουσίαζαν κλινικά συμπτώματα της νόσου.

Εν μέρει ως αποτέλεσμα των ανησυχιών για την υγεία, το εμπόριο ζωντανών αλόγων έχει μειωθεί σημαντικά υπολογιστεί ότι το 2001, 165.000 άλογα διακινήθηκαν σε ολόκληρη την Ευρώπη. Εντούτοις, η μείωση του διασυνοριακού εμπορίου ζώντων αλόγων επέφερε μια αύξηση στην πώληση στο κατεψυγμένο κρέας αλόγου, μεγάλο μέρος του οποίου πηγαίνει στην Ιταλία. Για παράδειγμα, πέρυσι αυξήθηκαν σημαντικά οι εξαγωγές του κατεψυγμένου κρέατος αλόγου από τη Ρουμανία προς το Βέλγιο, την Ολλανδία και το Λουξεμβούργο.