Του Δημήτρη Αγγελίδη
Πιστή στην αντιμεταναστευτική πολιτική που εφαρμόζει στην Ελλάδα, η κυβέρνηση, μέσω της προεδρίας της Ε.Ε., επιχειρεί να πρωτοστατήσει στη μετατροπή της Ευρώπης σε φρούριο αδιαπέραστο από ανθρώπους που ζητούν καταφύγιο από τον πόλεμο και τη φτώχεια, μιας Ευρώπης που θα συνεχίσει να θέτει σε κίνδυνο τη ζωή των μεταναστών και προσφύγων και να παραβιάζει τα βασικά τους δικαιώματα, χωρίς όμως στο εξής να πρέπει να λογοδοτεί γι’ αυτά.
Σύμφωνα με χτεσινό δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας «Guardian», που επικαλείται ανώτατα στελέχη της κυβέρνησης, η Ελλάδα θα προτείνει στη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε. τον επόμενο μήνα «να δημιουργηθούν κέντρα κράτησης στη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή ώστε να καταγράφονται πρόσφυγες και μετανάστες πριν φτάσουν σε ευρωπαϊκό έδαφος».
Πιο συγκεκριμένος ήταν ο υπουργός Ναυτιλίας Μιλτ. Βαρβιτσιώτης: ζήτησε να δημιουργηθούν γραφεία καταγραφής στη Συρία και την Τουρκία που θα «εξετάζουν ποιοι πληρούν ή δεν πληρούν τα κριτήρια, πριν ανέβουν οι άνθρωποι στις βάρκες, θέσουν τις ζωές τους σε κίνδυνο και παραβιάσουν τα σύνορά μας».
Αίσθηση προκάλεσε δήλωση του διευθυντή Ευρώπης της Υπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ, Βίνσεντ Κοστέλ, που θεωρήθηκε πως αποτελεί αλλαγή στάσης του οργανισμού. Ενώ ο κ. Κοστέλ επανέλαβε την πάγια θέση του ΟΗΕ πως δεν πρέπει η Ε.Ε. να επικεντρώνει στον αυστηρό συνοριακό έλεγχο, αλλά στη δημιουργία ασφαλούς διόδου των προσφύγων και μεταναστών, συμπλήρωσε πως «δεν θα ήταν τελείως αντίθετος [ο οργανισμός] στη διαδικασία καταγραφής εκτός των συνόρων, αν υπήρχαν συγκεκριμένες δικλίδες ασφαλείας: δικαίωμα έφεσης, δίκαιη διαδικασία, δικαίωμα παραμονής μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας έφεσης».
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφ.Συν.», η Υπατη Αρμοστεία θα προέβαινε σε διευκρινιστική ανακοίνωση μετά τις αντιδράσεις οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων (μέχρι αργά χτες το βράδυ, δεν ήταν διαθέσιμη παρόμοια ανακοίνωση).
«Δεν θα εφαρμοστεί»
«Δεν υπάρχει περίπτωση να εφαρμοστεί κάτι τέτοιο», ήταν η δήλωση της Τζούντιθ Σάδερλαντ από τη Human Rights Watch, επισημαίνοντας ότι ξεπερνά κάθε φαντασία το ενδεχόμενο να υπάρξουν σήμερα συνθήκες σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε αυτές τις περιοχές.
Κανένα περιθώριο παρερμηνείας δεν αφήνει και η δήλωση της Διεθνούς Αμνηστίας: «Χωρίς σχεδόν καμία ασφαλή και νόμιμη δίοδο προς την Ευρώπη, οι άνθρωποι όλο και περισσότερο ωθούνται στα χέρια λαθρεμπόρων και διακινητών και εξαναγκάζονται να θέσουν σε κίνδυνο τη ζωή τους ταξιδεύοντας με ακατάλληλα πλοία».
Αλλά αυτά φαίνεται ότι είναι ψιλά γράμματα για την Ελλάδα, που επισείει τον κίνδυνο της αύξησης της προσφυγικής ροής στο Αιγαίο (το υπουργείο Ναυτιλίας κάνει λόγο για 15 χιλιάδες ανθρώπους χωρίς χαρτιά που επιχείρησαν να περάσουν τα θαλάσσια σύνορα πέρσι), χωρίς βέβαια να αναφέρει πως αιτία της αύξησης είναι ο φράχτης στον Εβρο ούτε πως η Ελλάδα και η Ευρώπη έχουν δεχτεί ελάχιστη πίεση από την ανθρωπιστική κρίση της Συρίας συγκριτικά με τις γειτονικές χώρες της Συρίας, που έχουν δεχτεί εκατομμύρια προσφύγων.
Αντιθέτως, με λογικές αλχημείες («Η ελληνική ακτογραμμή είναι μεγαλύτερη από τη συνολική ακτογραμμή των άλλων κρατών-μελών», δήλωσε στον «Guardian» o Ευάγγελος Βενιζέλος) και φοβικές αντιδράσεις, η Ελλάδα ετοιμάζεται να ζητήσει ακόμη περισσότερα χρήματα για να εφαρμόσει πολιτική αποτροπής.
Επιδιώκει μάλιστα να σταματήσει τους πρόσφυγες πριν καν χτυπήσουν τη θωρακισμένη πόρτα της, ώστε να κάνει τη δουλειά της χωρίς κόστος και χωρίς να χρεώνεται τους θανάτους των ανθρώπων και τις παραβιάσεις των δικαιωμάτων τους, που θα συνεχίσουν να οφείλονται στην πολιτική της.
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
ΕΥΑ ΚΟΣΣΕ, HUMAN RIGHTS WATCH
«Οχι σε κέντρα κράτησης»
Η ιδέα να δημιουργηθούν τέτοια κέντρα στις χώρες προέλευσης δεν συνάδει αυτή τη στιγμή με το Διεθνές Δίκαιο και δεν υπάρχει περίπτωση να λειτουργήσει αποτελεσματικά. Δεν υπάρχει καμία χώρα στη Βόρεια Αφρική που μπορεί, ακόμα και μακροπρόθεσμα, να θεωρηθεί κατάλληλη για μια τέτοια κίνηση. Το ίδιο ισχύει και για τη Συρία και την Τουρκία.
Είναι προφανές πως οι ηγέτες μας αδιαφορούν για τις ζωές που χάνονται στη θάλασσα, για την τήρηση των δικαιωμάτων των μεταναστών (και των υπολοίπων από εμάς) και για την εξασφάλιση προστασίας σε όσους τη χρειάζονται. Αν οι Ευρωπαίοι ηγέτες νοιάζονται για το μεταναστευτικό και τους θανάτους στη θάλασσα, πρέπει να βάλουν σε δεύτερη μοίρα τη φύλαξη των συνόρων, να κάνουν τις επιχειρήσεις διάσωσης τον κανόνα και όχι την εξαίρεση και να εφαρμόσουν πολιτικές που σέβονται τα δικαιώματα.
